Kamieńczyk (powiat wyszkowski): Różnice pomiędzy wersjami

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
[wersja przejrzana][wersja przejrzana]
Usunięta treść Dodana treść
usunięto niedziałający link
Konarski (dyskusja | edycje)
→‎Historia: drobne redakcyjne
Linia 32: Linia 32:
W dorzecze Liwca docierały grupy plemienne z terenów „przeludnionych” z [[Pomorze|Pomorza]], kierując się w górę rzeki traktem pierwotnym przez Kamieńczyk.
W dorzecze Liwca docierały grupy plemienne z terenów „przeludnionych” z [[Pomorze|Pomorza]], kierując się w górę rzeki traktem pierwotnym przez Kamieńczyk.


Wieś położona w dolinie Bugu, w pobliżu ujścia rzeki Liwiec, obecnie Kamieńczyk, w [[XV wiek]]u miała prawa miejskie (wcześniej niż sąsiadujące z nim obecne miasto Wyszków) i do [[XVII wiek]]u nosiła nazwę Kamieniec. W [[1869]] roku (inne źródła podają datę [[1870]]) prawa miejskie mu odebrano - pewnie na skutek represji po [[powstanie styczniowe|powstaniu styczniowym]]. Do dziś spotyka się pozostałości tej dawnej nazwy w innych określeniach geograficznych np. [[Puszcza Kamieniecka]]. Najbliższe parafie, w tym czasie (Roku Pańskiego [[1488]]) znajdowały się jedynie w [[Jadów|Jadowie]], Kamieńczyku, [[Prostyń|Prostyni]] i [[Liw]]ie. Dopiero kilkadziesiąt lat później powstają parafie: w [[Stoczek (powiat węgrowski)|Stoczku]], [[Sadowne]]m i [[Stanisławów (powiat radzyński)|Stanisławowie]], co zamyka okres tworzenia parafii i ustalania administracji kościelnej w tej części [[Diecezja płocka|diecezji płockiej]].
Wieś położona w dolinie Bugu, w pobliżu ujścia rzeki Liwiec, obecnie Kamieńczyk, w [[XV wiek]]u miała prawa miejskie (wcześniej niż sąsiadujące z nim obecne miasto Wyszków) i do [[XVII wiek]]u nosiła nazwę ''Kamieniec''. Do dziś spotyka się pozostałości tej dawnej nazwy w innych określeniach geograficznych np. [[Puszcza Kamieniecka]]. Lustracja dóbr królewskich z 1565 roku wzmiankowała istnienie w mieście dworu królewskiego, 189 domów oraz komory celnej na rzece i na moście. Król [[Jan II Kazimierz]], aby prowadzić wojnę z [[Kozak]]ami, zaciągnął pożyczkę między innymi u królowej [[Ludwika Maria Gonzaga|Ludwiki Marii]], a zabezpieczeniem pożyczki były dobra kamienieckie z miasteczkiem Kamieńczyk.
W [[1869]] roku (inne źródła podają datę [[1870]]) odebrano mu prawa miejskie - być może na skutek represji po [[powstanie styczniowe|powstaniu styczniowym]].

[[Jan II Kazimierz]], aby prowadzić wojnę z [[Kozak]]ami, zaciągnął pożyczkę między innymi u królowej [[Ludwika Maria Gonzaga|Ludwiki Marii]]. Zabezpieczeniem pożyczki były dobra kamienieckie z miasteczkiem Kamieńczyk.


Organizacja gmin na podstawie dekretu o urządzeniu gmin wiejskich z [[2 marca]] [[1864]] roku utrzymywała podział terytorialny z [[1855]] roku, lecz zarząd gminy stanowił [[wójt]] na czele rady gminy i [[sołtys]]i – wszyscy wybierani na zebraniach gminnych i wiejskich pod hasłem:. „ …nie zachowania nadal dziedzicom patrymonialnej Jurysdykcji i połączonej z urzędem wójta gminy władzy.” Śladem tej „patrymonialnej jurysdykcji” były wsie [[Łazy (powiat węgrowski)|Łazy]] i [[Pogorzelec (powiat węgrowski)|Pogorzelec]] – jakby wtopione w [[powiat węgrowski]] i gminę Kamieńczyk.
Organizacja gmin na podstawie dekretu o urządzeniu gmin wiejskich z [[2 marca]] [[1864]] roku utrzymywała podział terytorialny z [[1855]] roku, lecz zarząd gminy stanowił [[wójt]] na czele rady gminy i [[sołtys]]i – wszyscy wybierani na zebraniach gminnych i wiejskich pod hasłem:. „ …nie zachowania nadal dziedzicom patrymonialnej Jurysdykcji i połączonej z urzędem wójta gminy władzy.” Śladem tej „patrymonialnej jurysdykcji” były wsie [[Łazy (powiat węgrowski)|Łazy]] i [[Pogorzelec (powiat węgrowski)|Pogorzelec]] – jakby wtopione w [[powiat węgrowski]] i gminę Kamieńczyk.
Linia 40: Linia 39:


Do [[1955]] r. Kamieńczyk należał do [[powiat radzymiński|powiatu radzymińskiego]] ([[powiat wołomiński|wołomińskiego]]), w latach 1956-1975 i od [[1999]] r. do powiatu wyszkowskiego. Do [[28 września]] [[1954]] r. Kamieńczyk był siedzibą gminy. W latach 1954-1972 istniała [[gromady powiatu wyszkowskiego|gromada Kamieńczyk]]. Od [[1 stycznia]] [[1973]] r. miejscowość należy do [[Gmina Wyszków|gminy Wyszków]].
Do [[1955]] r. Kamieńczyk należał do [[powiat radzymiński|powiatu radzymińskiego]] ([[powiat wołomiński|wołomińskiego]]), w latach 1956-1975 i od [[1999]] r. do powiatu wyszkowskiego. Do [[28 września]] [[1954]] r. Kamieńczyk był siedzibą gminy. W latach 1954-1972 istniała [[gromady powiatu wyszkowskiego|gromada Kamieńczyk]]. Od [[1 stycznia]] [[1973]] r. miejscowość należy do [[Gmina Wyszków|gminy Wyszków]].

== Sieć parafialna ==
Najbliższe parafie w [[1488]] roku znajdowały się jedynie w [[Jadów|Jadowie]], Kamieńczyku, [[Prostyń|Prostyni]] i [[Liw]]ie. Dopiero kilkadziesiąt lat później powstają parafie: w [[Stoczek (powiat węgrowski)|Stoczku]], [[Sadowne]]m i [[Stanisławów (powiat radzyński)|Stanisławowie]], co zamyka okres tworzenia parafii i ustalania administracji kościelnej w tej części [[Diecezja płocka|diecezji płockiej]].


== Zabytki i atrakcje ==
== Zabytki i atrakcje ==

Wersja z 02:31, 5 lut 2012

Kamieńczyk
{{{rodzaj miejscowości}}}
{{{alt zdjęcia}}}
Kapliczka z figurą św. Mikołaja
Państwo mazowieckie
Powiat

wyszkowski

Gmina

Wyszków

Liczba ludności 

700

Strefa numeracyjna

(+48) 29

Kod pocztowy

07-220

Tablice rejestracyjne

WWY

SIMC
Położenie na mapie brak
Mapa konturowa brak
Brak mapy: mazowieckie
Brak współrzędnych
Nieprawidłowe parametry: {{{{współrzędne}}}}
Położenie na mapie świata
Mapa konturowa świata
Brak współrzędnych
Nieprawidłowe parametry: {{{{współrzędne}}}}
Nieprawidłowe parametry: {{{{współrzędne}}}|type:landmark}
Strona internetowa

Kamieńczykwieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie wyszkowskim, w gminie Wyszków, położona w widłach Bugu i Liwca, 5 km na wschód od Wyszkowa. Do wsi należą przysiółki:Błonie i Suwiec.

Do 1954 roku istniała gmina Kamieńczyk. W latach 1975-1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa ostrołęckiego.

Historia

W dorzecze Liwca docierały grupy plemienne z terenów „przeludnionych” z Pomorza, kierując się w górę rzeki traktem pierwotnym przez Kamieńczyk.

Wieś położona w dolinie Bugu, w pobliżu ujścia rzeki Liwiec, obecnie Kamieńczyk, w XV wieku miała prawa miejskie (wcześniej niż sąsiadujące z nim obecne miasto Wyszków) i do XVII wieku nosiła nazwę Kamieniec. Do dziś spotyka się pozostałości tej dawnej nazwy w innych określeniach geograficznych np. Puszcza Kamieniecka. Lustracja dóbr królewskich z 1565 roku wzmiankowała istnienie w mieście dworu królewskiego, 189 domów oraz komory celnej na rzece i na moście. Król Jan II Kazimierz, aby prowadzić wojnę z Kozakami, zaciągnął pożyczkę między innymi u królowej Ludwiki Marii, a zabezpieczeniem pożyczki były dobra kamienieckie z miasteczkiem Kamieńczyk. W 1869 roku (inne źródła podają datę 1870) odebrano mu prawa miejskie - być może na skutek represji po powstaniu styczniowym.

Organizacja gmin na podstawie dekretu o urządzeniu gmin wiejskich z 2 marca 1864 roku utrzymywała podział terytorialny z 1855 roku, lecz zarząd gminy stanowił wójt na czele rady gminy i sołtysi – wszyscy wybierani na zebraniach gminnych i wiejskich pod hasłem:. „ …nie zachowania nadal dziedzicom patrymonialnej Jurysdykcji i połączonej z urzędem wójta gminy władzy.” Śladem tej „patrymonialnej jurysdykcji” były wsie Łazy i Pogorzelec – jakby wtopione w powiat węgrowski i gminę Kamieńczyk. Parafia Kamionna pokrywała się całkowicie z pierwotną gminą Łochów. Znaczna część obecnej gminy należała do parafii Kamieńczyk. Od czasów Zamoyskich (ściślej Zdzisława Zamoyskiego popularność zyskał przymiotnik „łochowski” w odniesieniu do całego kompleksu historycznych puszcz, w tym Kamienieckiej – jak podaje Lechosław Herz w przewodniku wycieczkowym „Kamieńczyk i Puszcza Kamieniecka.”

Do 1955 r. Kamieńczyk należał do powiatu radzymińskiego (wołomińskiego), w latach 1956-1975 i od 1999 r. do powiatu wyszkowskiego. Do 28 września 1954 r. Kamieńczyk był siedzibą gminy. W latach 1954-1972 istniała gromada Kamieńczyk. Od 1 stycznia 1973 r. miejscowość należy do gminy Wyszków.

Sieć parafialna

Najbliższe parafie w 1488 roku znajdowały się jedynie w Jadowie, Kamieńczyku, Prostyni i Liwie. Dopiero kilkadziesiąt lat później powstają parafie: w Stoczku, Sadownem i Stanisławowie, co zamyka okres tworzenia parafii i ustalania administracji kościelnej w tej części diecezji płockiej.

Zabytki i atrakcje

W 1973 roku archeolodzy odkryli pod Kamieńczykiem cmentarzysko kultury przeworskiej[1].Przeprowadzone później badania dowiodły iż istniała tu osada kultury łużyckiej już 4.tys. lat p.n.e. W 1452 roku ówczesny Kamieniec Mazowiecki otrzymał prawa miejskie. Przed 1596 rokiem były tam m.in.: zamek obronny, ratusz, sukiennice, 3 kościoły, klasztor sióstr wizytek. Kamieniec Mazowiecki utracił prawa miejskie w 1869 roku. W roku 1939 i 1944 toczyły się w Kamieńczyku ciężkie walki. Kościół, zaprojektowany przez J.P. Dziekońskiego (wybudowany w latach 1896-1900 w miejscu spalonego, drewnianego), miał spaloną więźbę dachową, wybite okna i strąconą wieżę. Obecnie można zobaczyć drewnianą dzwonnicę z 1885 roku, pomnik poległych w powstaniu styczniowym, na cmentarzu parafialnym pomnik ku czci poległych w II wojnie światowej i grób dziadków Prymasa Tysiąclecia, Stefana Wyszyńskiego. Dla upamiętnienia niegdyś bardzo ważnej działalności miejscowej ludności wzniesiono też pomnik flisaka. W Kamieńczyku znajdują się ponadto galerie, gospodarstwa agroturystyczne oraz muzeum etnograficzne.

  1. Teresa Dąbrowska, Kamieńczyk. Ein Gräberfeld der Przeworsk-Kultur in Ostmasowien, Kraków 1997, ISBN 83-85463-51-8

Bibliografia

  • Lechosław Herz: Puszcze Kamieniecka i Biała : wędrówka mazowiecka druga, Wydawnictwo Rewasz, Pruszków 2005. ISBN 83-89188-35-X

Zobacz też

Linki zewnętrzne

Szablon:Linki do map Polski